Wanneer mag mijn kind naar de basisschool?

Voor veel ouders is het moment waarop hun kind naar de basisschool gaat een belangrijke mijlpaal, maar roept het ook vragen op.

Wanneer mag je kind beginnen? Wanneer moet het? En hoe zit het met wennen, aanmelden en leerplicht?

In dit artikel leggen we alles stap voor stap uit in duidelijke, praktische taal, zodat je precies weet wat je kunt verwachten.

Vanaf welke leeftijd mag mijn kind naar de basisschool?

In Nederland geldt:

Je kind mag naar de basisschool vanaf de dag dat het 4 jaar wordt.
Dit is de officiële startleeftijd voor het basisonderwijs.

Dat betekent:

• Je kind kan op zijn/haar vierde verjaardag beginnen.
• Welke dag de eerste schooldag wordt, stem je af met de school.

Veel kinderen beginnen rond die tijd, maar in overleg met de school kan de start soms iets later of geleidelijker.

Kan mijn kind al eerder wennen?

Ja, op de meeste basisscholen zijn zogeheten wendagen:

Vanaf 3 jaar en 10 maanden mag je kind een paar dagen komen wennen aan school.

Wat betekent dit precies?

• Je kind gaat een paar ochtenden of middagen naar school.
• Het is bedoeld om kennis te maken met de klas, de juf of meester, de nieuwe omgeving en het ritme. Vaak mogen ouders in het begin in de klas blijven. 
• Wendagen duren meestal maximaal 5 dagen (of 10 halve wendagen) en niet alle scholen bieden ze aan. 

Tip: neem contact op met de school van jouw voorkeur om te vragen hoe zij dit organiseert.

Vanaf welke leeftijd moet mijn kind naar school?

De leerplicht begint op de eerste dag van de maand nadat je kind 5 jaar is geworden. Dat klinkt misschien streng, maar vaak is er ruimte om samen met de school te kijken wat haalbaar is.

Wat betekent dit in de praktijk?

• Wordt je kind op 15 maart 5 jaar, dan moet het vanaf 1 april naar school.
• Tot die datum is schoolbezoek nog niet verplicht.

Dus:

• 4 jaar → mag beginnen
• eerste dag van de maand ná 5 jaar → moet beginnen (leerplicht)

Minder schooluren voor kinderen van 5 jaar

Voor sommige kinderen is een hele schoolweek nog best veel. Daarom is er ruimte om het rustig op te bouwen.

Totdat je kind 6 jaar is, mag het tot 5 uur per week thuisblijven. Je hoeft hier geen toestemming voor te vragen, maar het is wel fijn om dit even te bespreken met de school. Meestal kun je hiervoor terecht bij de directeur.

Merk je dat je kind meer rust nodig heeft? Dan kun je nog eens 5 extra uur per week vrij aanvragen. Hiervoor is wel toestemming van de directeur nodig. Ook deze extra uren zijn mogelijk tot je kind 6 jaar is. In totaal kan je kind maximaal 10 uur per week minder naar school gaan.

Wat betekent leerplicht precies?

Leerplicht is een wettelijke verplichting:

In Nederland zijn kinderen tussen 5 en 16 jaar leerplichtig. Ze moeten ingeschreven staan op een school en daar ook echt naartoe gaan. (Voor jongeren tussen de 16 en 18 jaar die nog geen startkwalificatie hebben behaald, geldt de kwalificatieplicht. Een startkwalificatie is een diploma op minimaal havo, vwo of mbo-niveau 2.)

In de praktijk houdt dit in:

• Je kind moet dagelijks naar school volgens het rooster.
• De school houdt bij of je kind aanwezig is.
• Als je kind zonder geldige reden te vaak absent is, kan de leerplichtambtenaar contact opnemen.

Let op: er bestaan uitzonderingen (bijvoorbeeld ziekte of ernstige omstandigheden), maar die bespreek je altijd met de school.

Hoe meld ik mijn kind aan bij de basisschool?

Veel ouders vragen zich af wanneer aanmelden nodig is en of dat niet te vroeg is. Gelukkig is dat duidelijk geregeld. 

Je mag je kind aanmelden zodra het 3 jaar is, maar het moet minimaal 10 weken vóór de vierde verjaardag aangemeld zijn.

Praktische stappen in het kort:

1. Kies een basisschool (of scholen).
2. Meld je kind aan zodra het 3 jaar is.
3. Lever de benodigde documenten in (zoals het BSN en geboortebewijs).

Hoe werkt schoolkeuze in jouw gemeente?

Niet in elke gemeente werkt het aanmelden hetzelfde. In sommige gemeenten mag je zelf een basisschool kiezen. In andere gemeenten zijn er afspraken gemaakt tussen scholen over de verdeling van kinderen.

Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat:

• Je kind naar een school in de eigen wijk gaat.
• Er wordt geloot als een school te vol is.
• Broertjes en zusjes voorrang krijgen op dezelfde school.

Kijk daarom altijd eerst op de website van je gemeente. Twijfel je? Dan kun je dit ook gewoon navragen bij de school zelf.

Wanneer kun je je kind aanmelden?

Je mag je kind aanmelden vanaf de leeftijd van 3 jaar. Eerder aanmelden mag niet.

Schrijf je kind uiterlijk 10 weken voordat het 4 jaar wordt in bij een basisschool. Zo heeft de school genoeg tijd om alles goed te regelen.

Houd rekening met volle scholen

Sommige basisscholen hebben een wachtlijst of geen plek meer. Dat kan gebeuren, vooral in drukke gebieden.

Goed om te weten:

• Je mag je kind bij meerdere scholen aanmelden.
• Een aanmelding betekent niet altijd meteen een definitieve plaats.

Zo vergroot je de kans dat je kind op tijd een plek krijgt.

Welke gegevens heb je nodig bij de inschrijving?

Bij het aanmelden vraagt de school om het burgerservicenummer (BSN) van je kind.

Neem daarom 1 van de volgende documenten mee:

• het geboortebewijs van je kind
• een identiteitsbewijs van je kind
• of, als je kind overstapt: het bewijs van uitschrijving van de vorige school

Zo kan de inschrijving meteen goed en volledig worden verwerkt.

Mag mijn kind later beginnen?

Soms denken ouders: kan mijn kind ook wat later starten? Het antwoord hangt af van de omstandigheden.

• Tot 5 jaar: schoolbezoek is nog niet verplicht, dus er is meer flexibiliteit.
• Na de leerplichtleeftijd: moet je kind gaan volgens de regels.

Bespreek het altijd met de school als je twijfels hebt over de startdatum of het ritme van je kind. Zij kunnen adviseren en samen met jou bekijken wat passend is.

Praktische tips voor een succesvolle start

• Bezoek open dagen van scholen.
• Begin op tijd met aanmelden (vanaf 3 jaar).
• Praat thuis alvast over school en wat je kind kan verwachten.
• Ga mee naar de wenmomenten.
• Houd contact met de juf of meester rond de eerste weken.

Een soepele overgang naar groep 1 begint al vóór de eerste schooldag. Door thuis alvast te praten over hoe een schooldag eruitziet, samen een tas uit te zoeken en te oefenen met het dagritme, voelt de start minder spannend. Geef je kind de tijd om te wennen en verwacht niet dat alles meteen vanzelf gaat. De eerste weken draaien vooral om vertrouwen opbouwen, nieuwe indrukken verwerken en zich veilig voelen in de klas.

Wanneer hoeft mijn kind niet naar school? 

Je kind hoeft niet altijd naar school. Er zijn situaties waarin schoolverzuim geoorloofd is. Dat betekent dat je kind niet aanwezig hoeft te zijn, maar dat dit wél vooraf of op tijd gemeld moet worden.

Wanneer is verzuim geoorloofd?

Dit zijn voorbeelden van redenen waardoor je kind niet naar school hoeft:

• ziekte
• religieuze feestdagen of religieuze redenen
• een huwelijk
• een begrafenis

Dit betekent niet dat je kind zomaar thuis kan blijven, maar dat er sprake is van een geldige reden.

Hoe regel je vrij voor je kind?

Als je kind om een geldige reden niet naar school kan, moet je dit aan de school doorgeven. Hieronder staan de meest voorkomende situaties:

Ziekte

Als je kind ziek is, meldt dit dan direct op de eerste ziektedag. Bij voorkeur voordat de school begint en volgens de regels van jouw basisschool.

Vrij voor een feestdag

Wil je kind vrij voor een feestdag, zoals Suikerfeest of Joods Pasen? Dan geef je dit van tevoren door aan de school. 

Huwelijk of begrafenis

Moet je kind naar een huwelijk of begrafenis? Dan moet de schooldirecteur vooraf toestemming geven.

Hoe lang mag mijn kind vrij zijn?

Dit hangt af van de reden en de duur van het verzuim.

2 tot 10 dagen vrij

Is er een bijzondere gebeurtenis, zoals een huwelijk, en moet je kind 2 tot 10 dagen vrij zijn? Dan leg je uit waarom je kind zo lang vrij nodig heeft. De directeur beslist of dit mag.

Meer dan 10 dagen vrij

Moet je kind meer dan 10 dagen vrij zijn? Dan moet de leerplichtambtenaar toestemming geven. De leerplichtambtenaar controleert of kinderen naar school gaan en beoordeelt of het verzuim gerechtvaardigd is.

Vrij buiten de schoolvakanties

Kun je niet op vakantie tijdens de schoolvakanties vanwege je werk? Dan kun je toestemming vragen voor vakantie buiten de schoolvakanties. Deze aanvraag doe je bij de school.

Veelgestelde vragen

Wanneer mag mijn kind naar de basisschool?

Je kind mag vanaf 4 jaar starten.

Wanneer begint de leerplicht?

De leerplicht begint op de eerste dag van de maand na de vijfde verjaardag van je kind.

Wanneer mag mijn kind wennen op de basisschool?

Meestal vanaf ongeveer 3 jaar en 10 maanden.

Wanneer moet ik mijn kind aanmelden bij een basisschool?

Je mag aanmelden als je kind 3 jaar is, maar doe het minimaal 10 weken vóór de vierde verjaardag.

Wat als mijn kind ziek is?

Geef dit dan gelijk door aan school op de eerste ziektedag. Het liefst voordat de school begint.

Bronnen

Wanneer moet ik mijn kind aanmelden op de basisschool? (z.d.). Rijksoverheid. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/basisonderwijs/vraag-en-antwoord/wanneer-kind-aanmelden-basisschool 

Wanneer hoeft mijn kind niet naar school? (z.d.). Rijksoverheid. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/leerplicht/vraag-en-antwoord/leerplicht-kind-niet-naar-school 

Wanneer mag mijn kind naar de basisschool? (z.d.). Rijksoverheid. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/basisonderwijs/vraag-en-antwoord/wanneer-mag-mijn-kind-naar-de-basisschool

Wie houdt toezicht op de leerplicht? (z.d.). Rijksoverheid. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/leerplicht/vraag-en-antwoord/wie-houdt-toezicht-op-de-leerplicht

Leerplicht en schoolvakanties. (z.d.). Rijksoverheid. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/leerplicht/vraag-en-antwoord/leerplicht-schoolvakanties